ਸਿੱਖ ਫਲਸਫੇ, ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਦਲੇਰ ਕੌਮੀਅਤ, ਗੁਰਸਿਖੀ ਜੀਵਨ, ਅਕਾਲਪੁਰਖ ਦੀ ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਰਹਿਨੁਮਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਪੁਰਾਤਨ ਅਤੇ ਨਵੀਨ ਲੇਖਕਾਂ ਅਤੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਲੇਖ
ਸੱਚਖੰਡ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ,ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਸ੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਧਾਰਮਿਕ ਅਸਥਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਇਮਾਰਤ ਜਾਂ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਆਤਮਕ, ਸਮਾਜਿਕ, ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ-ਪੱਖੀ ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਜੀਵੰਤ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਸੱਚਖੰਡ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦੀ ਦੂਰਦਰਸ਼ੀ ਸੋਚ, ਸਮਾਨਤਾ […]
ਮਾਘਿ ਮਜਨੁ ਸੰਗਿ ਸਾਧੂਆ ਧੂੜੀ ਕਰਿ ਇਸਨਾਨੁ॥ ਹਰਿ ਕਾ ਨਾਮੁ ਧਿਆਇ ਸੁਣਿ ਸਭਨਾ ਨੋ ਕਰਿ ਦਾਨੁ॥ (ਅੰਗ ੧੩੫) ਬਾਰਹ ਮਾਹਾ ਅਨੁਸਾਰ ਮਾਘਿ ਦਾ ਮਹੀਨਾ ਗਿਆਰਵਾਂ ਮਹੀਨਾ ਹੈ। ਛੇ ਰੁੱਤਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਅਨੁਸਾਰ ‘ਮਾਘਿ ਤੇ ਫਲਗੁਣਿ ਦੋ-ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਸੰਜੋਗ ਨਾਲ ਸਿਸੀਅਰ ਰੁੱਤ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਭਾਵ ਠੰਢੀ ਰੁੱਤ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਹਨ। ‘ਮਹਾਨ ਕੋਸ਼’ ਅਨੁਸਾਰ ਮਾਘ-ਮਘਾ ਨਕੜ […]
14 ਜਨਵਰੀ 1 ਮਾਘ ‘ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜੰਗ ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਕੁਝ ਅਹਿਮ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਜੰਗ ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ, ਖਿਦਰਾਣੇ ਦੀ ਢਾਬ ਜਾਂ ਫਿਰ ਚਾਲੀ ਮੁਕਤਿਆਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਅਜੇ ਬਹੁਤ ਭਾਰੀ ਦੇ ਉਭਾਰ ਤੋਂ […]
ਮਾਘੀ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਦਿਹਾੜੇ ‘ਤੇ ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਭਾਰੀ ਪੰਥਕ ਇਕੱਠ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਰਾਗੀ, ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਤੇ ਆਗੂ ਆਪੋ ਆਪਣੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਥੋਂ ਦੇ ਸ਼ਹੀਦ ਸਿੰਘਾਂ ਅਤੇ ਮਾਈ ਭਾਗ ਕੌਰ (ਭਾਗੋ) ਦੀਆਂ ਕੁਰਬਾਨੀਆਂ ਦਾ ਕਥਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸੁਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸੁਣਾ ਕੇ ਅਤੇ ਸ੍ਰੋਤੇ ਸੁਣ ਕੇ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਪਰਤ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਥੋਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ […]
ਪੁਰਾਤਨ ਕਾਲ ਤੋਂ ਹੀ ਸੱਚਖੰਡ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਵਿੱਖੇ ਧੰਨ ਧੰਨ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਸਹਿਬ ਮਹਾਰਾਜ ਜੀ ਦੀ ਚਲਾਈ ਹੋਈ ਮਰਿਆਦਾ ਅਨੁਸਾਰ ਪੋਹ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਅਖੀਰਲੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪੌਣੇ 9 ਵਜੇ ਕੀਰਤਨੀਏ ਸਿੰਘਾਂ ਵੱਲੋਂ ੬ ਪਉੜੀਆਂ ਆਨੰਦ ਸਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਕੀਰਤਨ ਕਰਕੇ ਅਰਦਾਸੀਏ ਸਿੰਘ ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਬਸੰਤ ਰਾਗ ਦੀ ਆਰੰਭਤਾ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ […]
328 ਪਾਵਨ ਸਰੂਪਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਮੀਡੀਆ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ 50-60 ਸਰੂਪਾਂ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਅਧਾਰ ਉੱਤੇ ਹੀ ਕਈ ਸੱਜਣ ਮਿੱਤਰ ਵੀ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਅਗਾਂਹ ਵਧਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਚਰਚਾ ਕਰਨੀ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਹੈ ਪਰੰਤੂ ਤਸਦੀਕ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਾਂ ਅਧਿਕਾਰਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ […]
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਪਹਾੜੀ ਰਾਜਿਆਂ ਅਤੇ ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਈ ਜੰਗਾਂ ਲੜੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਛੋਟੀਆਂ ਅਤੇ ਕਈ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮੀਅਤ ਵਾਲੀਆਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਭੰਗਾਣੀ (1688 ਈ.), ਨਦੌਣ (1690 ਈ.), ਨਿਰਮੋਹਗੜ੍ਹ (1700 ਈ.), ਆਨੰਦਪੁਰ (1704 ਈ.), ਚਮਕੌਰ (1704 ਈ.) ਅਤੇ ਖਿਦਰਾਣਾ (1705 ਈ.) ਸ਼ੁਮਾਰ ਹਨ। ਦਸਮ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਦੀ ਫ਼ੌਜ: ਦਸਮ […]
ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰਾਂ ਦੇ ਬੰਧਨਾਂ ਤੋਂ ਸੁਤੰਤ੍ਰ ਹੋਣ ਜਾਂ ਖਲਾਸੀ (ਛੁਟਕਾਰਾ) ਪਾਉਣ ਦਾ ਨਾਮ ਮੁਕਤੀ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਬੰਧਨਾਂ ਨੂੰ ਜਾਨਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਕਿਉ ਬਾਧਿਓ ਕਿਉ ਮੁਕਤੀ ਪਾਵੈ ॥ ਕਿਉ ਅਬਿਨਾਸੀ ਸਹਜਿ ਸਮਾਵੈ ॥ (੧੫੨) । ਬੰਧਨ ਦੋ ਤਰਾਂ ਦੇ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇੱਕ ਸਰੀਰਕ ਤੇ ਇੱਕ ਮਾਨਸਿਕ। ਸਰੀਰਕ ਬੰਧਨ ਬਾਹਰ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ […]
ਮਾਲਵੇ ਤੋਂ ਲੰਘਦਿਆਂ ਕਲਗੀਧਰ ਪਿਤਾ ਧੰਨ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਮਹਾਰਾਜ ਜੀ ਨੂੰ ਸਰਦਾਰ ਬਖਸ਼ਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦਸਿਆ ਕੇ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਸੂਹ ਮਿਲੀ ਆ ਨਵਾਬ ਵਜ਼ੀਰ ਖਾਂ ਤਗੜੀ ਫੌਜ ਲੈਕੇ ਸਰਹੰਦ ਤੋਂ ਚੜ ਪਿਆ ਸਤਿਗੁਰੂ ਜੀ ਚੌਧਰੀ ਕਪੂਰੇ ਨੂੰ ਮਿਲੇ ਵਜ਼ੀਰ ਖਾਂ ਬਾਰੇ ਦਸਿਆ ਤੇ ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਕੋਟ ( ਛੋਟਾ ਕਿਲ੍ਹੇ )ਦਾ ਪੁੱਛਿਆ ਕਪੂਰੇ ਨੇ ਨਵਾਬ ਤੋਂ […]
ਮੱਥਾ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਨਾਲ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਧਿਰ ਨੇ ਨਹੀਂ ਲਾਇਆ। ਓਥੇ ਸਾਰੀਆਂ ਧਿਰਾਂ ਹੀ ਗੁਰੂ ਦੇ ਦਰ ਨਾਲ ਮੱਥਾ ਲਾਈ ਬੈਠੀਆਂ।ਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ ਬਟਾਲਵੀ ਦਾ ਇੱਕ ਗੀਤ ਏ ਕਿ ਭੱਠੀ ਵਾਲੀਏ ਚੰਬੇ ਦੀਏ ਡਾਲੀਏ ਨੀਂ ਪੀੜਾਂ ਦਾ ਪਰਾਗਾ ਭੁੰਨ ਦੇ। ਸਿੱਖ ਜਦੋਂ ਗਹਿਰੇ ਤਲ ਤੇ ਗੁਰੂ ਨਾਲ ਜੁੜ ਜਾਂਦਾ ਏ ਤਾਂ ਉਹ ਸਤਿਗੁਰੂ ਤੋਂ ਪੀੜਾਂ […]
